گیربکسهای CVT تویوتا CHR فاقد چرخدندههای ثابت هستند. در واقع، آنها از دو پولی مخروطی (یکی ورودی و دیگری خروجی) و یک تسمه یا زنجیر فلزی با مقطع خاص (به جای تسمه لاستیکی قدیمی) برای انتقال قدرت استفاده میکنند.پولیها: هر پولی از دو نیمکره مخروطی تشکیل شده است که میتوانند با حرکت محوری نسبت به یکدیگر نزدیک یا دور شوند.تسمه/زنجیر: این تسمه/زنجیر بین شیارهای دو پولی درگیر است.با تغییر فاصله بین نیمکرههای هر پولی، شعاع موثر درگیری تسمه تغییر میکند. این تغییر شعاع باعث میشود که تعداد بینهایتی نسبت دنده بین ورودی و خروجی ایجاد شود، به طوری که موتور بتواند همیشه در بهینهترین دور کاری خود (بهترین ترکیب گشتاور و مصرف سوخت) باقی بماند.
در سیستمهای CVT، “دنده” به معنای مجموعهای از چرخدندههای سیارهای نیست، بلکه تمرکز بر روی دو قطعه اصلی است: پولیها و تسمه/زنجیر.پولیها: به دلیل تنشهای عظیم فشاری و نیروی گریز از مرکز، باید از آلیاژهای فولادی با سختی سطحی بسیار بالا (عموماً از طریق عملیات حرارتی یا پوششهای خاص) ساخته شوند تا از سایش و خوردگی شیارها جلوگیری شود. دقت ماشینکاری در ساخت مخروطها برای حفظ تلرانس شعاعی حیاتی است.تسمه/زنجیر: این قطعه تحت کشش و برش بسیار زیادی است. در تسمههای فلزی، کیفیت اتصال لینکها و پوشش سطحی فولاد برای مقاومت در برابر استهلاک و سایش ضروری است. در صورت خرابی، تعویض کیت کامل پولی و تسمه (یا زنجیر) توصیه میشود، زیرا قطعات به صورت سیستمی کار میکنند.روغن CVT (CVTF): کیفیت روغن از خود قطعات هم مهمتر است، زیرا روانکاری، خنککاری و انتقال نیرو (به دلیل اصطکاک کنترلشده بین تسمه و پولی) همه به این سیال وابسته است. استفاده از روغن نامناسب در عرض کوتاهی کل مجموعه را نابود میکند.
CVT یا Continuously Variable Transmission (جعبهدنده با نسبت متغیر پیوسته)، نوعی از سیستم انتقال قدرت اتوماتیک است که برخلاف جعبهدندههای سنتی (اتوماتیک یا دستی) که دارای مجموعهای ثابت از دندهها هستند، میتواند به طور پیوسته و بدون گسست بین تعداد بینهایتی از نسبتهای دنده تغییر کند. ساختار اصلی آن شامل دو مخروط (Pulleys) است که توسط یک تسمه فلزی یا زنجیری به یکدیگر متصل شدهاند. با تغییر قطر موثر این مخروطها، نسبت دنده به نرمی تغییر میکند. این قابلیت اجازه میدهد تا موتور همواره در بهینهترین دور (RPM) خود کار کند، که نتیجه آن، حداکثر بازدهی سوخت و شتابگیری روان و بدون ضربه است.
مزیت اصلی CVT در توانایی آن برای نگه داشتن موتور در “نقطه شیرین” (Sweet Spot) است. یعنی، هنگام رانندگی آرام تویوتا CHR، دور موتور پایین میماند تا مصرف سوخت به حداقل برسد؛ و هنگام شتابگیری شدید، دور موتور در محدودهای که بیشترین قدرت را تولید میکند، ثابت نگه داشته میشود. این سیستم، “لگد زدن” (Shock) هنگام تعویض دنده را که در گیربکسهای سنتی وجود دارد، به طور کامل حذف میکند و تجربهی رانندگی بسیار نرم و پیوستهای را فراهم میآورد. به همین دلیل، خودروهای مجهز به CVT معمولاً در تستهای مصرف سوخت نتایج بهتری نسبت به مدلهای دارای گیربکس اتوماتیک سنتی دارند.
با این حال، CVT خالی از عیب نیست. یکی از رایجترین انتقادات، “اثر باند لاستیکی” (Rubber Band Effect) است: در شتابگیریهای سریع، دور موتور تویوتا CHR بالا میرود و در آنجا ثابت میماند، اما سرعت خودرو با تأخیر افزایش مییابد که میتواند حس شتابگیری غیرطبیعی و غیرخطی ایجاد کند. همچنین، صدای موتور در دور ثابت بالا، برای برخی رانندگان ناخوشایند است. برای رفع این مشکل، بسیاری از خودروسازان جدیداً حالتهای شبیهسازی دنده (Virtual Gears) را در CVTها تعبیه میکنند که به راننده اجازه میدهد تا حس تعویض دنده دستی یا اتوماتیک سنتی را تجربه کند و همزمان، مزایای اقتصادی CVT را نیز حفظ نماید.
گیربکسهای CVT یا سیستم انتقال قدرت متغیر (Continuously variable transmission) دندههایی ثابت ندارد. این گیربکس به راننده اجازه میدهد که در هر لحظه، براساس شرایط و وضعیت خودرو دنده با سرعت متناسب با همان ثانیه تنظیم شود.
در ادامه قطعات مرتبط با دنده CVT دود موتور تویوتا CHR مشاهده می فرمائید. به منظور دسترسی به سایر قطعات خودرو تویوتا CHR به دسته بندی مربوطه مراجعه فرمائید و یا جهت خرید هر محصولی با واحد فروش در ارتباط باشید.